Spring naar inhoud

 

RememberMe.nl, Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding Tilburg, uitvaartmuziek, tips
‘Welke muziek is gepast?’ Dat is een vraag die ik vaak hoor als ik met nabestaanden om de tafel zit om een afscheidsdienst voor te bereiden. ‘Wat staat er in de top tien wat we zouden kunnen gebruiken?’ Eerlijk waar, ik zou het niet weten. Ik ken natuurlijk wel wat namen maar kijk nooit naar een top tien of twintig. Ik kijk naar wat de mensen raakt. Speciaal voor RememberMe.nl geef ik zeven handreikingen om geschikte uitvaartmuziek te kiezen die naadloos past bij een afscheidsdienst.

Lees hier mijn nieuwe blog.

© 6 april 2018 | Simone Snakenborg en RememberMe.nl | +31 6 11 16 16 31

 

 

12

Professionele nabijheid, Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding Tilburg

Ik voel in de uitvaartzorg nogal eens een professionele afstand tot de mensen. Niet zozeer in de persoonlijke begeleiding, maar vooral in de uren van en rond de afscheidsdienst. De tijdsspanne waarop ik diverse medewerkers het meest vaak in touw zie.

Men loopt rechtop, gaat zwijgend voor, handen op de rug, buigt en stapt behoedzaam naar achter. Dat geldt voor crematoriummedewerkers, assistenten, voor uitvaartverzorgers en ook voor voorgangers van afscheidsdiensten. Zo heeft men het geleerd tijdens de opleiding en het is veilig om afstand te nemen van mensen die gezien de omstandigheden anders, meer uitgesproken, kunnen reageren dan zij doorgaans doen.

Dit is een houding die mijzelf niet goed past. Toen ik begon als ritueelbegeleider en ik zag dat de medewerkers om mij heen in de 'afstandmodus' stonden, voelde ik mezelf erg ongemakkelijk worden en schoot ik 'op slot'. Na toch de nodige keren zo te hebben gestunteld bij het ontvangen van de familie, kwam ik erachter waar dit aan ligt: ik zoek naar professionele nabijheid tot de mensen. Ik kan die afstand niet nemen.

Respect toon je door jezelf te zijn en in alles wat je doet en zegt te tonen dat de ander - de overledene en de familie - op dit moment het belangrijkste is.

In de voorbereiding en ook tijdens een afscheidsdienst ben ik er voor de mensen vanuit mijn gevoel. En mijn gevoel zegt dat ik soms nabij nodig ben. Niet om één van de familieleden te worden en met ze mee te huilen en lachen. Maar wel om ze te laten zien dat ik hun verdriet, ongemakkelijkheid of andere emoties zie. Niet in het gelid, maar even oogcontact, een hand op de schouder, een lach. Ik merk dat het mensen ontspant en ook mijzelf. Ik mag zijn wie ik ben.

Soms zie ik gelijkgestemde collega's aan het werk en dan haal ik opgelucht adem. Ook op de dag van de uitvaart mogen medewerkers wat mij betreft professioneel nabij zijn. Graag zelfs. Ze hoeven geen kleed van waardigheid om te slaan uit eervol respect voor de overledene. Respect toon je door jezelf te zijn en in alles wat je doet en zegt te tonen dat de ander - de overledene en de familie - op dit moment het belangrijkste is. Door professioneel zorgzaam en gastvrij te zijn.

Ik zoek naar -  nee, ik pleit voor professionele -  nabijheid in de uitvaartzorg. Wie doet mee?

© 1 april 2018 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding | +31 6 11 16 16 31

1

Trg aan de natuur, persoonlijk ritueel, nieuw ritueel, ritueelbegeleiding, rozen, Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding Tilburg

Het werk van een ritueelbegeleider is soms opereren op de vierkante millimeter. Nabestaanden willen graag een persoonlijk en uniek afscheid en samen komen we tot woorden, beelden, muziek, symbolen en rituelen die raken. Het zijn allemaal subtiele ingrediënten van een uitgebalanceerd geheel.

Rituelen die werken zijn er genoeg in onze traditie. Licht aansteken, een reiniging tot vergeving, het laatste afscheid met een hand of een kus op de kist. Binnen onze cultuur voelen ze als vertrouwd en hebben ze een in- en uitwerking op de diepere lagen in onszelf.

Een nieuw, persoonlijk ritueel maak of bedenk je niet: ineens is het er, dient het zich spontaan aan. Ga je een ritueel ‘bedenken’, dan komt het al gauw over als gekunsteld of "verzonnen".

Zo ook laatst bij een familie. Ze wilden een ingetogen, warme en persoonlijke dienst waar teksten, beelden en muziek één geheel vormden. Toen ik met hen om de tafel zat, hadden we het eigenlijk helemaal niet over een 'nieuw ritueel'. En toch lag er ineens één als vanzelfsprekend te fonkelen midden op tafel.

Opa hield van de natuur en had zelf in zijn document met laatste wensen de zin opgeschreven: “We geven hem terug aan de natuur, waarvan hij zo heeft gehouden.” De kleinkinderen hadden een belangrijke rol tijdens de afscheidsdienst. Ze droegen hem binnen, staken de lichten rond hem aan, en droegen hem weer weg naar zijn laatste rustplaats. Wat was er niet mooier als opa in zijn laatste bed ook door hen toegedekt zou worden met bloemen uit natuur, met prachtige witte rozen?

En zo gebeurde. Hij werd vol liefde toegestopt. Een klein gebaar met een grootse werking.

© 19 maart 2018 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding | +31 6 11 16 16 31

afscheid, persoonlijkk, ritueel, Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding

In onze maatschappij worden wij opgevoed als consumenten. Alles kiezen wij: van de kleur van onze broek, pen of bankstel tot onze uitvaart. We weten niet anders meer dan dat we veel materiele en immateriële zaken zelf kunnen bepalen of beïnvloeden, soms met één enkele muisklik. Zeker als we iets kopen en ervoor betalen, dan willen we iets te kiezen hebben. Kiezen maakt dat wij ergens onze individuele stempel op kunnen drukken. Zo gaat het in ons leven en zo gaat het niet anders rond ons sterven.

Leer hier mijn artikel in het Mariënburg Magazine, jaargang 34, nummer 4 (oktober 2017).

1 oktober 2017 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding en Mariënburg Magazine | +31 6 11 16 16 31

Rememberme.nl, Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding, Tilburg

Wanneer ik bij mensen binnenkom, is er vaak spanning. Soms komt het er in grote golven, omdat er in korte tijd veel besproken en besloten moet worden. ‘De rouwbrief moet op tijd weg, willen we een foto en waar had jij die adressen nu?’ En dan kom ik ook nog binnen. Ik stap een snelkookpan in die al aardig op temperatuur is. O, ja: de afscheidsdienst.

Lees hier mijn nieuwe blog op Rememberme.nl.

5 augustus 2017 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding | +31 6 11 16 16 31

De kracht van het nieuwe ritueel, Uitvaartbegeleiding, Uitvaartleiding, Uitvaartspreker, Afscheidsdienst, Ritueelbegeleiding, Rituelen, Ritueel, In memoriam, Levensverhaal, Uitvaartteksten, Uitvaartspeech, uitvaarttoespraak, Begrafenis, Crematie, Dood, Overlijden, Afscheid, Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding Tilburg

Wat is dat toch? Dat steeds meer uitvaartdiensten worden verzorgd door sprekers van buitenaf, voorgangers, afscheidsbegeleiders? Dat er zaadjes worden geplant, duiven losgelaten, linten doorgeknipt, handen vastgehouden. Is dat een bevlieging van deze tijd of gaat dit de uitvaart van de toekomst worden?

Lees hier mijn nieuwste blog op Nieuwwij.nl.

21 februari 2017 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding en Nieuwwij.nl

2

Met de veranderende positie van de kerk in de samenleving heeft Nederland vanaf 1995 een specialist in rituelen erbij gekregen: de ritueelbegeleider, of in het Engels: de 'civil celebrant'. Deze vakspecialist voorziet in de behoefte om scharniermomenten in het leven, zoals een relatiebevestiging, huwelijk, doop, verwelkoming in het leven of een afscheid te markeren in een samenzijn en aan de hand van een ritueel vorm en diepgang te geven. Het is veelal een hogeropgeleide, die los van een kerkelijke instantie werkt, met name in de uitvaart- en huwelijksbranche. In de uitvaartzorg heet een ritueelbegeleider ook wel een uitvaart(bege-)leider of woorddienstbegeleider. In dit blog vind je antwoord op de vragen die mij geregeld gesteld worden tijdens mijn werk.

Is een ritueelbegeleider religieus?

Een ritueelbegeleider wordt vaak opgezocht als er geen band is met een kerk en werkt onafhankelijk van een bepaalde religieuze instelling. Dit betekent echter niet dat ritueelbegeleiding per definitie niet religieus zou zijn. Ritueelbegeleiders zoeken naar de zingevingservaringen van de betrokkenen zelf en geven deze vorm. Vanuit de praktijk, in het katholieke zuiden, merk ik juist heel vaak dat religie de basis vormt van de afscheidsdienst of het persoonlijke ritueel dat ik begeleid. Meestal werk ik los van een kerkelijke instantie en soms is er wel een samenwerking, bijvoorbeeld als er een uitvaartdienst in de kerk en het crematorium wordt gehouden.

Verder hebben ritueelbegeleiders soms op persoonlijke basis een band met een bepaalde kerk, als gemeenschapslid of omdat ze er werkzaam zijn als pastoraal werker of dominee. Ikzelf ben verbonden aan EkklesiaTilburg.nl als voorganger en actief vrijwilliger.

Moet je per se nieuwe rituelen bedenken?

Een ritueelbegeleider zie ik niet als iemand die 'alleen maar' nieuwe rituelen creëert. Het kan, het ligt open om een nieuw ritueel vorm te geven, In de voorbereiding ontstaan rituelen bijna als vanzelf. Tijdens een gesprek 'is' een ritueel er ineens. Maar ik merk juist ook dat mensen zoeken naar en houvast vinden in oude rituelen, zoals bijvoorbeeld een absoute of een doop.

Herinneren, loslaten en uitzien
Bij afscheidsdiensten geldt wat mij betreft bovendien dat het gehele samenzijn het ritueel vormt. Een afscheid is een proces van herinneren naar loslaten en uitzien. Samen herinneren we ons de fragmenten van iemands leven die we kennen, we laten iemands lichaam los en we zien uit naar een 'nieuwe wereld' waar de overledene en de nabestaanden vertrouwen dat hij of zij nu is. Dat is de choreografie waarlangs een afscheidsritus zich wat mij betreft beweegt.

Wat is een ritueel?

Een ritueel definieer ik als een compositie van stilistische handelingen waaraan de betrokken personen een bijzondere betekenis en waarde geven. Een ritueel is een proces in het klein, waarmee het ‘grote proces’ dat wordt ‘uitgebeeld’ of gemarkeerd in een bepaald licht kan worden gezet. Door het ritueel in een bepaald licht te zetten, wordt ook het ‘grote proces’ waarvoor het ritueel een symbool is op deze wijze gekleurd. Het is daarom belangrijk om een ritueel te kiezen en vorm te geven die past bij de persoonlijke situatie van de betrokkenen. Niet de situatie vraagt om het ritueel maar de mens in de situatie. Een belangrijke stap in de voorbereiding is om zuiver te bepalen wat de specifieke achtergronden bij het ritueel zijn en wat wordt gewenst dat het ritueel mag brengen.

Is ritueelbegeleiding duur?

Ritueelbegeleiding bij afscheid is een vorm van uitvaartzorg die gedekt wordt door de uitvaartverzekering. De ritueelbegeleider verzorgt een gedeelte van uitvaartbegeleiding. Er is daarom een nauwe samenwerking tussen ritueelbegeleider en uitvaartverzorger. Ze werken als een team om het afscheid optimaal te stroomlijnen en te regelen.

Voor begeleiding van persoonlijke rituelen worden uiteraard ook kosten in rekening gebracht. Deze zijn vergelijkbaar met die van een kerkelijk ritueel.

Meer informatie

Kijk hier voor meer informatie over wat ik voor jou kan doen.

Meer weten over ritueelbegeleiding?
Kijk dan hier op mijn website of bekijk het filmpje van de LBvR.

Meet & greet: zondag 19 maart 2017

Op zondag 19 maart 2017 sta ik op de uitvaartbeurs 'Licht op de dood'. Ik vind het erg leuk vinden om jou hier te ontmoeten.

Locatie: Duvelhok – Sint Josephstraat 133 – Tilburg
Tijd: 12:00 - 17
 00: uur
Kijk voor meer informatie op: Licht op de dood

Over Simone Snakenborg
Simone Snakenborg (1969) is onafhankelijk ritueelbegeleider en is gespecialiseerd in begeleiding van afscheidsdiensten en persoonlijke rituelen. Ze heeft ruim jaar ervaring als voorganger bij vrijzinnige kerkgemeenschappen zoals EkklesiaTilburg.nl en bij uitvaarten in diverse stijlen. Verder schrijft ze voor Nieuwwij.nl als ritueeldeskundige. Tot aan 2013 werkte Simone als marktonderzoeker bij een aantal bedrijven in Breda.

Simone is lid van de Landelijke Beroepsvereniging voor Ritueelbegeleiders en het Netwerk Sterven en Rouw Midden-Brabant.

© 6 februari 2017 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding, 06-11.16.16.31

Op zondag 19 maart organiseert het Netwerk Sterven en Rouw Midden-Brabant 'de beurs 'Licht op de dood'.  Kom je mij ontmoeten? Ik ontvang je graag!

Het doel van de uitvaartinspiratiebeurs is je te informeren, te inspireren en voor te lichten rondom alle aspecten van de dood. Weten wat mogelijk is, helpt om een afscheid af te stemmen op de persoon en de persoonlijke wensen.

Kleinschalig en dichtbij

Zo'n 40 regionale bedrijven laten hun licht schijnen op verschillende facetten van de dood.  De bezoeker kan in gesprek gaan met een uitvaartverzorger, een ritueelbegeleider, een medewerker van een hospice of een professional op het gebied van verlies- en rouwverwerking. Er is informatie over natuurbegraven en cremeren. Er zijn gedenksieraden, ambachtelijk vervaardigde uitvaartkisten, manden en urnen. Er is bijzonder rouwvervoer en aandacht voor rouwdrukwerk. Er zijn fotografen, bloemisten, een notaris en ritueel begeleiders. Er worden workshops gegeven.

Datum: 19 maart 2017
Tijden: 12.00 - 17.00 uur

Locatie: Duvelhok - Sint Josephstraat 133 - Tilburg

Kijk voor meer informatie op: Licht op de dood

Of download hier de flyer.

© 26 januari 2017 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding, 06-11.16.16.31

simone1

Op donderdag 15 december organiseerde de Funeraire Academie samen met de Tilburg School of Humanities en het Meertens Instituut KNAW een symposium rond levensverhalen. Ongeveer tweehonderd geïnteresseerden uit de uitvaartzorg en andere werkvelden waren erbij.

Lees meer op: Nieuwwij.nl

16 december 2016, Simone Snakenborg voor Nieuwwij.nl

naamloos

Deze week had ik een uitvaart met een bijzonder verhaal.  Twee geliefden waren overleden op dezelfde dag. Ik mocht voorgaan in het afscheid van één van hen. En zo zat ik bij een beduusde familie aan tafel voor de voorbereidingen.

En toen kwam voor mij het dilemma in mijzelf. Ik had zoveel inspiratie om dat bijzondere verhaal in vormen, woorden, beelden, klanken te vertellen. Alles te over. Maar de familie wilde het zelf doen. Zelf een afscheid vormgeven. Zelf schrijven, spreken. En mij hadden ze nodig om structuur aan hun ideeën te geven, om de uitvaart te leiden. Heel bescheiden, in dienst van hen.

Gelukkig werd ik op tijd 'wakker'. Kon ik mijzelf omzetten van vormgever naar ondersteuner.

In de vakliteratuur heeft Paul Post het over 'ritueel leiderschap': het vermogen om cliënten te inspireren voor een bepaald ritueel, om kort gezegd: het voortouw te nemen. Dit keer voelde ik zo duidelijk, dat een ritueel leider ook een verbinder is en samenvoegt wat er al is.

'Mijn' verhaal heb ik niet verteld deze week. En toch weet ik, voel ik, dat het verhaal dat wel is verteld heilzaam was voor de betrokkenen.

© 18 november 2016 | Simone Snakenborg Ritueelbegeleiding